Blog

infertilite

Kısırlık Belirtileri Kadın

Kısırlık Belirtileri Kadın

Tüp bebek tedavi yöntemlerine yönelen çiftlerin başlıca sorunlarından biri olan infertilite yani kısırlık soruna odaklı olarak gelişen tedaviyle başlamaktadır. Kısırlığa neden olan birçok faktör vardır. Öncelikle onların saptanması gerekir.

Kısırlık nedir?

Çocuk sahibi olmak isteyen çiftlerin, bir yıl boyunca korunmadan yeterli sayıda düzenli cinsel ilişkide bulunmasına rağmen hamilelik elde edememesine ”Kısırlık” denir. Evli çiftlerin %10- 15’inde kısırlık görülür. Kısırlık yani infertilite, hiç çocuk sahibi olamayanlara ”Primer infertil”, daha önce hamile kalabilmiş fakat şu an hamile kalamayanlara ”Sekonder infertil” diye ikiye ayrılır. Kısırlık özellikle kadında görülür veya erkekte görülür diye bir şey söylemek mümkün olamaz. Bütün çiftleri ele aldığımızda, ilk adet döneminde gebe kalması imkânsızdır, gebelik oluşabilmesi için belli bir sürenin geçmesi gerekir. Çiftlerin istemiyle ancak 3 ay sonunda o da %57’sinde görülür. Süre uzadıkça bu oran %72’ye çıkar.1 yıl sonrasında %85, 2 yılsonunda da %93’e kadar gebe kalma şansını artırır. Bu durumda hemen ümitsizliğe kapılmanıza gerek yok, sabırlı olun. İnfertil çiftlerin yaklaşık %30- 40’ında erkek, %40- 50’sinde kadında problem görülür. Bazı çiftlerin ikisinde de problem görülür. %10- 15 kısmında kalan çiftlerde ise ne kadında ne de erkekte bir neden bulunamaz. Hiç bir neden bulunamayan bu duruma ”Açıklanamayan infertilite” denir. Bunun için infertil çiftler mutlaka birlikte araştırılmadır. Sadece kadının ya da sadece erkeğin araştırılması yeterli olmaz. Çiftlerin birisinde sorun bulunsa bile, aynı anda diğerinde de sorun olabilir. Bu yüzden çiftler mutlaka birlikte araştırılmalıdır. Yanlış adımlar tedavinin seyrini değiştirebilir.

Kadın Kısırlığa nedenler neler olabilir?

Kısırlığın bir cinsiyete mensup olamayacağını söylemiştik. Geniş bir sorunlar zincirini oluşturan kısırlık; sigara, alkol, uyuşturucular gibi toksik maddelerin kullanımı gibi nedenleri kapsar. Çevresel, genetik, çocukken geçirilmiş olan hastalıklar, seksüel geçişler ve birçok faktör kısırlığa davetiye çıkarıyor.

Kadında kısırlık nedenleri nelerdir?

Kısırlığın % 30 nedeni kadından kaynaklanıyor. Başlıca, yumurtlama bozukluğu ve rahim kanallarına ait problemler kısırlık olarak tanımlanabilir.

  • Genital sistem enfeksiyonları,
  • Cinsel yolla geçen hastalıklar,
  • Karın içi organlarından enfeksiyon yayılımı,
  • Hiperprolaktinemi (Süt hormonu yüksekliği),
  • Trioid hormon bozuklukları,
  • Antisperm antikorlar,
  • Rahim ve yumurtalıklarla ilgili geçirilen ameliyatlar,
  • Daha önce geçirilmiş olan dış gebelik,
  • Kanıtsal olarak kanalların olmaması,

Kadın Kısırlık tedavisi

Kısırlık tedavisinde uygulanan işlem ne olursa olsun, doğurganlık problemine sahip olmayan çiftlerin bile hamile kalma şansı %25 civarındadır. Başarı hastanın problemine uygulanan tedaviye göre değişkenlik gösterir. Bu yüzden uygulanan tedavinin sonucunda hamilelik elde edilemezse bile, bir kaç kez tekrarlanması başarı olasılığını arttırır. Günümüzde tüp bebek tedavi yöntemleri ile başarı şansı 35 yaşına kadar ortalama % 50- 60 arasındadır. Çiftlerin hemen umutsuzluğa kapılmamasını, ciddi sağlık sorunları yaratan ve tedaviyi olumsuz etkileyen stresten uzak durmaları gerektiğini söyleyebiliriz. Tedavi seçilirken, kısırlığa neden olan faktörler göz önünde bulundurulmalıdır. Her yöntemin farklı bir başarı oranı olduğu gibi tedavi süresi ve maliyeti de değişir. Önemli olan başarılı olabilmek için zamana ihtiyacınız olduğunu bilmenizdir. Tedavi olmaya karar veren çiftler, seçenekler doğrultusunda genellikle uygulanan tedavi yöntemleri şunlardır;

  • Ovulasyon indüksiyon ( Yumurtlamayı arttırıcı tedavi ),
  • Aşılama, inseminasyon ( Erkekten alınan spermin rahim içerisine verilmesi ),
  • Kısırlığa yok açan nedenlere göre tedavi,
  • Üremeye yardımcı tedavi teknikleri: Tüp bebek ( IVF ), mikroenjeksiyon ( ICSI ),

Kadın Kısırlığına Çözüm Tüp bebek tedavisi

Tüp bebeği kısaca özetleyecek olursak, kadın ve erkeğe ait üreme hücrelerinin vücut dışı koşullarda döllenmesi işlemine, Tüp Bebek diyebiliriz. Bu yöntemle, genellikle tüplerindeki tıkanık nedeniyle hamile kalamayan, bazı kalıtsal hastalıklara bağlı olarak çocuk sahibi olamayan çiftlerin, tercih ettiği tedavi yöntemidir. Hamilelik oranları ve canlı doğum oranlarıyla son bir kaç yıl içerisinde tüp bebek tedavisi büyük artış göstermiş, kısırlık tedavisinde de devrim yaratmıştır.

Kadın Kısırlığında Tüp bebek tedavisi hangi durumlarda uygulanır?

Fallop tüplerinin zarar görmüş ve ya tıkamış olması halinde, Endometriozis görüldüğünde, Rahim ağzı salgısı ile ilgili sorunlar olduğunda, Açıklanamayan kısırlık grubuna giren çiftlere, Rahim içi aşılama yönteminden sonuç alamayan çiftlere,

Kısırlık Tedaviye başlamadan önce

Çiftlerin önceki tedaviye ait olan dokümanları, fiziksel muayeneleri ve tedavi öncesi bazı incelemeler istenir. Bu verilere göre hasta değerlendirilir. Bu incelemeler; Sperm analizi, hormon profili, rahmi değerlendirebilmek için histeroskopi veya histerosalpingografi, risk altındakiler için klamidya enfeksiyonu için tarama testleri ve eşler için HIV, hepatit B ve hepatit C açısından taranır. Uygun yöntemler belirlenerek tedavi süreci bu aşamadan sonra başlar.

Tedavi sürecinde dikkat etmeniz gerekenler nelerdir?

Bu süre zarfında kesinlikle sigara ve alkol alışkanlıklarından uzak durmanız gerekiyor. Hem kendi sağlınız hem de bebeğiniz için, erken doğumdan, düşük ihtimaline kadar daha birçok sebepten ötürü bebeğinizin gelişimini olumsuz etkiliyor. Beslenmenize dikkat edin. Sağlıksız besinler tüketmeyin. Bebeğinizin bedensel ve zihinsel gelişimini engeller. Hamileliğinizi destekleyici vitaminler ve folik asit kullanın. En ufak bir sorun veya endişenizde direk doktorunuza bildirin. Bedensel yorgunluğunuzun yanında ruhsal sağlığınızı da ihmal etmeyin. Hayatınızdaki olumsuz düşünceleri def edin. Sizi yormayan sporlarla uğraşın. Yoga ve meditasyon rahatlamanızı sağlayacaktır. Gelecek bebeğiniz ve kendiniz için biraz sabırlı olun. Kısırlık ve tüp bebek tedavisi fiziksel ve psikolojik açıdan oldukça yorucu bir süreç olabilir. Bu yüzden psikolojik desteğe ihtiyaç duyabilirsiniz bundan çekinmeyin. Önemli olan bu tedavi sürecinde sizin sağlıklı, stresten uzak bir dönem geçirmenizdir.

Yumurtlama bozuklukları kadınlarda en sık görülen kısırlık sebebidir

Gebeliğin oluşabilmesi için öncelikle kadının yumurtasının yumurtalıklardan dışarı atılması, yumurtlaması gerekmektedir. Normal şartlarda kadın, ayda bir kez yumurtlamaktadır. Ancak bu yumurtlamanın seyrek olması, düzensiz aralıklarla seyretmesi ya da hiç olmaması yumurtlama bozukluğu olarak ifade edilmektedir. Bir kadının yumurtlama bozukluğundan şüphelenmesi için en önemli belirti, adet kanamalarının düzensizleşmesidir. Çok sık olmasa da bazen her ay düzenli olarak adet gören kadınlarda da yumurtlama bozuklukları görülebilmektedir.

Kadınlarda yumurtlama olabilmesi için beyinde hipofiz bezinden salgılanan kadınlık hormonlarının düzenli aralıklarla ve yeterli miktarda salgılanması gerekmektedir. Eğer bu hormon doğuştan itibaren hiç salgılanmazsa kadın, kadın yaşamı boyunca hiç adet kanaması görmez. Ancak hormonlar düzensiz salgılanırsa, adet kanamaları da yumurtlama da düzensiz olur. Bununla birlikte prolaktin olarak adlandırılan süt hormonu normalden fazla salgılanıyorsa da, cerrahi yöntemler ve ilaç tedavileri ile prolaktin seviyesi normale indirilinceye kadar yumurtlama bozuklukları yaşanır.

Ayrıca her hangi bir bozukluktan dolayı yumurtalıklarda çok sayıda kist oluşması durumu olan Polikistik Over Sendromu da yumurtlama bozukluklarına yol açmaktadır. Normalden çok seyrek ve düzensiz adet kanamaları, ciltte erkek tipi tüylenme ve saç dökülmesi, aşırı sivilcelenme de Polikistik Over Sendromundan kaynaklı yumurtlama bozukluğunun belirtileridir.

Fallop tüplerinin deforme veya tıkalı olması kısırlığa yol açar

Gebeliğin oluşması için öncelikle sperm ve yumurtanın bir araya gelip döllenmeyi meydana getirmesi gerekmektedir. Eğer kadının tüpleri bir miktar tıkalı ya da tamamen kapalı ise doğal yollarla gebelik elde etmek çok zor ya da imkansız hale gelir. Çocuklukta vücuda alınan verem mikrobu, cinsel yolla bulaşan enfeksiyon ve mikroplar, geçirilen cerrahi operasyonların yol açtığı karın içi yapışıklıklar, rahim içi dokusunun vücutta başka bir alanda kendini göstermesi gibi durumlar tüplere zarar verebilmektedir. Tüplerin işlevselliğini olumsuz etkileyen bu tür durumlarda kadının doğal yolla gebe kalması pek mümkün olmamaktadır.

Endometriozis kadın kısırlığının sebeplerindendir

Rahim içini kaplayan gebelik oluştuğunda embriyonun tutunmasını sağlayan, gebelik olmazsa da adet kanaması ile dökülen dokunun rahim dışında başka bir alanda oluşmasına Endometriozis adı verilmektedir. Rahmin yüzeyinde, bağlarında, tüplerde ve yumurtalıklarda normal dışı olarak rahim içi dokusu oluştuğunda bu doku, her ay adet döneminde kanama yapar ve bu kan vücut dışına atılamadığından etrafındaki alanlarda yapışıklık, iltihap oluşmasına sebep olur. Ayrıca Endometriozis yumurtalıklara meydana geldiğinde Endometrioma adı verilen çikolata kistleri oluşur. Kadınlar cinsel ilişki esnasında ve sonrasında, adet kanamaları öncesinde ve sırasında şiddetli acı, ağrı hissediyorlarsa, adet kanamaları düzensizleşmişse ve doğal yollarla gebe kalamıyorlarsa Endometriozisten şüphelenmelidirler.

Rahim ağzı problemleri Kadın kısırlığına yol açabilir

Rahim ağzında doğuştan var olan ya da sonradan meydana gelmiş yapısal bozukluklar, bu alanda oluşmuş polip veya miyomlar ve bunların tedavisinde uygulanan cerrahi operasyonlar kadında kısırlık sebeplerindendir. Bununla birlikte hormonların etkisiyle rahim ağzında oluşan salgıdaki bozukluklar, anormal özellikler spermlerin genital yoldan transferini zorlaştırmaktadır. Ayrıca her hangi bir sebeple rahim ağzında meydana gelen enfeksiyonlar kadında kısırlığa yol açabilmektedir.

Yumurta rezervinin düşük olması doğal yolla gebelik elde etmeyi zorlaştırır

Her kadın belli sayıda yumurta kapasitesi ile dünyaya gelmektedir. Ancak ilerleyen yaş, kullanılan ilaçlar, çeşitli rahatsızlıkların tedavisinde uygulanan cerrahi operasyonlar kadının yumurta rezervini düşürmekte, azaltmaktadır. Yumurta rezervi azaldıkça da doğal yolla gebelik elde edebilme ihtimali de düşmektedir.

Rahim ya da yumurtalık ameliyatları Kadın da kısırlığa yol açabilir

Rahimde oluşan miyom ya da polip gibi iyi huylu oluşumlar cerrahi operasyonla alınırken bu alanda yapışıklıklar oluşabilmekte ve yapışıklıklar da gebeliğe engel olabilmektedir. Ayrıca yumurtalıklardaki sorunlardan dolayı bir yumurtalığın alınması da buradaki hormon seviyelerini düzensizleştirir ve doğal yolla gebelik elde edilebilme olasılığı düşer. Her hangi bir rahatsızlık dolayısıyla iki yumurtalık da alınırsa gebelik imkansız hale gelir.

İlerleyen yaş kadının gebe kalmasını zorlaştırır, hatta imkansızlaştırır

Kadınların gebe kalabilmesinde en önemli faktör üreme fonksiyonlarının tam kapasite çalışıyor olmasıdır. Bu bağlamda da kadının yaşı önemli bir etkendir. Zira 20 yaşındaki sağlıklı bir kadının bir yıl içinde doğal yolla gebe kalma ihtimali yaklaşık % 85 iken, 35 yaşın üzerindeki sağlıklı bir kadının aynı süre içinde gebe kalma ihtimali ortalama % 50 civarındadır. Çünkü yaş ilerledikçe kadının üreme fonksiyonları, kapasitesi, yeterliliği hızla azalır.

Kadınlarda Sırasıyla Görülen 10 Temel Kısırlık Sebebi

  • Yumurtlamada oluşan bozukluklar:Kadında en yaygın karşılaşılan kısırlık nedeni, yumurtalamada meydana gelen bozukluklardır.
  • Tüplerin hasarlı olması: Tüplerin kısmen ya da tamamen tıkalı olması, sperm ve yumurtanın birleşmesini engelleyerek döllenmeyi imkansız kılar. Bu sorun da kısırlığa yol açar. Kadının yumurtalık kanalındaki sorunlar genellikle hiç bebek yapmamış bireylerde değil, bir bebeği doğduktan sonra ikinciye gebelik sağlayamayan kişilerde daha yaygın şekilde meydana gelmektedir.
  • Endometriozis:Endometriozis rahim içini kapsayan dokunun yani Endometriumun, rahim dışında gelişmesidir.
  • Rahime ait problemler: Rahim ağzındaki yapısal, enfeksiyon ya da bu alandaki salgıya kaynaklı sorunlar kısırlığa yol açabilir.
  • Alerjik nedenler: Alerji kaynaklı sorunlar kısırlığa yol açabilir. Alerjik sebeplerin teşhisi oldukça güçtür.
  • İltihabi sorunlar: Kişinin daha evvel geçirdiği iltihaplar, kısırlığa yol açabilir.  Bu iltihaplar zarda yapışıklıklara yol açabilirler. Yumurtalıktan yumurtanın atılması ya da atılmış yumurtanın yumurtalık kanalına geçmesi ya da kanalın işlevlerini yerine getirmesi gibi eylemleri zorlaştırır.
  • Endometriozis: Endometriozis üreme dönemindeki kadınlarda görülür.  Bu hastalığa adını, rahimin iç tabakasını döşeyen tabaka anlamına gelen ve her ay adet döneminde kalınlaşıp dökülen ”endometrium”  vermektedir. Endometriozis, rahimin içini döşeyen ve adet görülen rahim içi dokunun, rahim haricinde odaklar şeklinde yer almasıdır. Endometriozis hastalığında rahmin her ay kanayan iç zarının bir çeşit benzerleri karnın içinde de gerçekleşmektedir. Düzenli olarak her ay bu endometriozis benzerlerinde de adet yaşanır. Bu sebeple de ilerleyen zamanlarda kistik oluşumlar meydana gelir. Bu sorun da yapışıklıklara yol açar. Bu yapışıklık da kısırlığa sebep olarak cerrahi müdahale yapılmasını gerektirebilir.

Olması gereken yerleşim yerinin dışında yer alan bu odaklar, zaman içerisinde:

  1. rahim tıkanmasına,
  2. yumurtlamanın bozulmasına sebep olur.

Endometrioz sorunu olan kişilerin %80’i kısırlık sorununa maruz kalır.

  • Polipler

Anne olmak isteyen kadınların, bu arzularını gerçekleştirebilmeli için, rahmin normal işlevlerini yerine getirmesi gerekir. Bebeğin gelişeceği, rahmin içindeki alanda:

  1. iltihap ya da doğumsal yapışıklıklar,
  2. polipler, miyom adı verilen rahmin içine doğru gelişen tümörler,
  3. doğumsal kaynaklı yürek biçimindeki rahimler,
  4. çift rahme sahip olma

gibi faktörler sebebiyle gebeliğin oluşması zorlaşabilir.  Şayet kadın hamile kalırsa bile, bu gebelikler düşükle sonuçlanabilir. Bu problemler tedavi edilebilir. Cerrahi müdahaleler ile tedavi sağlanabilir.

Kadın da Kısırlığa yol açan faktörler arasında:

  1. rahimdeki şekil bozuklukları,
  2. enfeksiyonlar ve mukus kalitesinin kötü olması,
  3. rahim ağzında (serviks) ya da rahim içinde gelişen polipler sayılabilir.

Polip; iyi huylu, küçük, doku yapılarıdır. Kötü bir hastalık değildir ancak kimi zaman hamileliğin oluşması önünde bir engel olabilir.

  • Rahim ağzı salgısı iltihabı

Kadına ait kısırlık sebeplerinde sıklıkla karşılaşılan başka bir kısırlık faktörü ise, rahim ağzı salgısının iltihaplı olma durumudur. Rahim ağzı salgısında iltihap mevcut ise, spermlerin geçişi güçleşebilir ya da spermlerin ölmesine yol açabilir. Bazı çiftler arasındaki doku uyumsuzlukları sebebi ile, kadın, erkeğin spermlerine karşı olan çeşitli maddeler üretir. Bu maddeler ise, spermin ölmesine ve gebeliğin gerçekleşmemesine yol açar.

  • Kadın Adayının yaşı

Kısırlığa yol açan en mühim sorunlardan bir diğeri de anne adayının kaç yaşında olduğudur. Kadının yaşı ilerledikçe yumurtanın sayısında düşüş meydana gelir. Bunu yumurtlamanın bozulması ve yumurtaa kalitesinin kötüleşmesi takip eder. İleri yaş hamileliklerinde düşük riski oldukça fazladır.

”Yumurta yaşlanması” şeklinde tanımlanan bu durum, kadının menopoz yaşı ile de ilgilidir. Menopoz yaşı ile ilgili bir öngörüde bulunmak mümkündür. Her âdetin üçüncü günü uygulanacak özel testlerle de yumurtalık yaşı tahmin edilebilir. Kadının yaşı kaynaklı kısırlık, günümüzde git gide yaygınlaşan bir kısırlık sebebi olmaktadır. Gerek kadının statüsü, gerekse hayat şartları ve çeşitli sebepler kadının evliliğinin ertelenmesine ve bebek sahibi olmanın geç bir yaşa atılmasına sebep olmaktadır.

Kadında görülen en önemli kısırlık faktörü hangisidir?

  • Örnek olarak, 100 tane kısırlık sorunu olan kadın ele alındığında:
  • yumurtlama sorunları: %40,
  • ovulasyon ile ilgili problemler: %30
  • yumurtalık kanalıyla ilgili problemler: %25
  • geriye kalan oranları ise rahim ağzı faktörleri, geri kalan ise rahim ya da karın içi problemleri takip eder.

Kadın Kısırlığı İçin Risk Oluşturan 5 Dış Faktör

  • Kadının sigara kullanması

Sigarada bulunan nikotin, yumurtalığın kalitesini bozmaya neden olur. Kalitesi bozulan yumurtaların döllenmesi zordur. Bu sebeple sigara, kısırlığa yol açabilir.

  • Kadının alkol kullanması

Alkol hamileliğin oluşma şansını düşürür ve gebelik oluşsa dahi düşükle sonlanma riskini arttırır.

  • Kadının kilosu

Anne adayının aşırı zayıf ya da aşırı kilolu olması gebeliği zorlaştıran bir durumdur. Beslenmenin ve dolayısıyla kilonun doğru olmaması gebe kalma konusunda olumsuz etki yaratır.

  • Stres Faktörü

Yoğun stresin doğurganlık yetilerini olumsuz etkilediğine dair araştırmalar mevcuttur.

  • Spiral Kullanımı

Rahim içi araçları (spiral) bazı kısırlık sorunları için sebep olarak görülebilmektedir. Spiral, bir doğum kontrol yöntemidir. Gövdesi rahmin içinde, gövdesinden çıkan ipler ise vajinanın içindedir. Vajinanın içine doğru sarkan ipler, spiralin çıkartılması için sarkıtılır. Ancak bu ipler kirli olan vajina ile temiz olan rahmin içini bir araya getirir. Bu sebeple de bazen iltihaplara yol açar. Vajinada, cinsel ilişki hasebiyle alınan bakteriler, mikroplar ya da normal vajinadaki mikroplar rahmin içine girer ve iltihaplanmaya sebep olabilir.

Bu iltihaplanmalar, rahim zarını etkiler. Hatta, yumurtalık kanallarına doğru yayılma göstererek, o kanalların da yapışmasına ya da içindeki tüycüklerin bozulmasına yol açabilir. Bu nedenlerden ötürü genel olarak spiral, daha önce hiç bebek sahibi olmamış olan ve anne olmak isteyen adaylara önerilmemektedir.

Genel Olarak Kadın Kısırlığına Sebep Olabilecek Nedenler:

  • Ciddi karaciğer ya da böbrek hastalığı
  • Trombofili
  • Uyuşturucu kullanımı

Hipotalamo-hipofizer Faktörler

  • Hipotalamik disfonksiyon
  • Hiperprolaktinemi

Yumurtalıklara Ait Faktörler

  • Polikistik Over Sendromu
  • Anovulasyon
  • Azalmış yumurtalık rezervi
  • Erken menopoz
  • Luteal faz defekti
  • Yumurtalık kistleri
  • Gonadal Disgenezi (Turner Sendromu)
  • Over kanseri

Tubal Faktörler

  • Endometriyozis
  • Pelvik yapışıklıklar
  • Pelvik Enflamatuar Hastalık
  • Tubal tıkanıklık
  • Tüp işlevlerinin yetersizliği

Rahime Ait Nedenler

  • Uterus şekil bozuklukları
  • Uterus myomları
  • Asherman Sendromu

Servikal (rahim ağzı) kaynaklı nedenler

  • Servikal darlık
  • Antisperm antikorlar
  • Servikal mukus yapı bozukluğu

Vajinal Faktörler

  • Vajinismus
  • Vajinal obstrüksiyon

Genetik Faktörler

  • İntersekse sebep olan durumlar
  • Mayer-Rokitansky-Hauser Sendromu: 5000 kadında bir görülür. Biyolojik olarak kadın olunsa da rahim bulunmaz ve adet görülmez.
  • Turner Sendromu

Tüp bebekte başarı yüzdeleri – Eve sağlıklı bebek götürmek

Tüp bebekte başarı yüzdesi:

  • hastanın yaşına,
  • geçmiş tedavilerine,
  • sperm sayısına,
  • sperm hareketliliğine,
  • sperm şekillerine,
  • anne adayına ait faktörler gibi çeşitli nedenlere bağlıdır.

Genel olarak başarır yüzdeleri hastadan hastaya olmak üzere %10’dan %60’a kadar değişkenlik gösterebilir.

Ancak anne adayının 38 yaşın altında olduğu, hormonlarının iyi durumda olduğu, başka bir kusurunun mevcut olmadığı ve spermin de yeterli olduğu hallerde her tüp bebek denemesinde gebelik şansının yaklaşık %50-60’larda olduğundan bahsedilebilir.

Eve canlı bebek götürme oranı ise bunun %80’i kadardır. Çünkü oluşan gebeliklerin ortalama % 20’si düşükle sonuçlanmaktadır.

Herhangi bir sağlık sorunu olmayan bir adayın doğal olarak bebek sahibi olma şansı ise her ay %20 ila %25 arasında değişmektedir.

Kadında Kısırlık Nedeni Tüpler

tıkalı ya da hasar gören tüpler, rahim ağzı ile ilgili çeşitli sorunlar ve çikolata kistleri gebeliğin önündeki önemli engellerdendir.

Bebek sahibi olamayan adayların ortalama olarak yarısında anne adayına ait problemler sebebiyle gebelik sağlanamamakta. Yumurtanın kalitesinin iyi olmaması, yumurta rezervlerinin iyi olmaması, tüplerdeki tıkanıklık, endometriozis (çikolata kistleri) ve rahim bozukluğu gibi problemler kadın kısırlığının önemli sebepleri arasındadır.

Tüpleri tıkalı olan bir kadın anne olabilir mi?

Dış gebelik; embriyonun rahim dışında gelişmesi şeklinde ifade edilir. Dış gebelik öyküsü olan bir kadının yeniden dış gebelik yaşama riski yüzde 10’dur. Kadının hamilelik sağlayamama sebepleri içerisinde tüplerle ilgili problerler ilk sıralardadır. Kısırlık sebebiyle araştırma yapılan adaylarda, ultrason ve sperm tahlili normal sonuç vermiş ise, rahim filmi çekilmeli ve kanalların durumu değerlendirilmelidir. Özellikle birden fazla kürtaj, yaptırmı, sezaryen ile doğum yapmış, patlamış apandisit gibi karın içi operasyonları yaşamış kadınlarda tüplerde sorun olma riski fazla olmaktadır. Rahim filmi neticesinde tüplerden bir ya da ikisinde tıkanıklık mevcut olduğu görülmüşse, bir sonraki aşama laparoskopi ismi verilen bir yönteme başvurulur.

Laparoskopi yöntemi:  genel anestezi altında uygulanan ve göbek deliğinden ince bir teleskopun karın içine sokularak karın içi organlarının görüntülenmesi prensibine dayanan bir operasyondur. Şayet tüplerden biri açık diğeri kapalı ise aşılama tedavisi ile gebelik sağlanabilir. Kendiliğinden gebelik şansı düşük de olsa mevcuttur. Fakat yaşın ileri olması halinde doğrudan tüp bebek tedavisine geçilebilir.

Rahimdeki şekil bozukluğu hamile kalmaya engel olur mu?

Kadınların %5’inde rahim şekil bozukluklarına doğuştan olarak rastlanabilir. Rahim gelişimi esnasında birleşmesi gereken 2 rahim boşluğu gelişimin çeşitli aşamalarında bozulabilir. Bu sebeple de bu boşluklar, tam ya da kısmen birleşmeyebilir veya tek taraftaki rahim gelişimini sürdürürken diğer taraf gelişmeyebilir. Doğuştan olabilen veya sonradan meydana gelen bu gibi rahim bozuklukları hamilelik sağlanamamasına, düşük ya da erken doğum risklerine yol açar. Muayene, ultrasonografi, rahim filmi (HSG) ve laparoskopi ardından kesin bir teşhis koyulabilir. Bu gibi sorun teşkil eden durumlarda yapılması gereken: hamileliğin gelişebileceği kalibrede bir rahim boluğu yaratmak için histeroskopi ve gerekirse laparoskopi uygulanmasıdır. Tansiyon problemi mevcut ise, kontrol altında tutulmalıdır. Bazı tansiyon ilaçları gebelikte kullanılır ise, bebek üzerinde ciddi hasarlara sebep olabilir.

Fallop Tüpleri

Anatomik açıdan normal olan her kadında rahim ve yumurtalıklar arasında uzanan, ve spermin yumurta ile birleşerek döllenmenin yapıldığı ince tübüler yapılar olarak tanımlanır. Bu tüplerin her ikisinin de çeşitli nedenler dolayısı ile tıkanmış olması durumunda doğal yollarla hamilelik sağlanması imkansız olur. Tübal tıkanıklık kısırlığa yol açan en yaygın sebepler arasındadır.

Tüplerde Tıkanıklık sebepleri nelerdir?

Pelvik enfeksiyonlar

Rahim yumurtalık ve tüpler gibi iç genital organları tutan karın içi enfeksiyonlar, Chlamydia, Gonorrhea, Tüberküloz vb. Pelvik enfeksiyonlar kişide ciddi rahatsızlıklara yol açmaz. Herhangi bir rahatsızlık vermediği için fark medilmeden apse oluşumuna kadar yol açabilir. Pelvik enfeksiyonlar; hem tüp-over (yumurtalık) ilişkisini bozar, hem de tüpte sıvı birikimine (hidrosalpinks) yol açar. Bu sebeple de tüp işlevleri bozulur. Patolojinin 2 taraflı olması durumunda kısırlık dahi söz konusu olabilir.

Geçirilmiş cerrahi operasyonlar

Myomektomi, over kisti eksizyonu, barsak operasyonu gibi operasyonlar tüplerde tıkanıklığa yol açabilir.

Endometriozis

Hastalığın yayılma durumuna göre göre tüp işlevlerinde bozulma, yumurtalık-tüp ilişkisinde bozulma meydana gelebilir.

Nasıl Teşhis Konur?

Histerosalpingografi(HSG)

Adet döneminin bitiminde, rahim ağzından opak bir madde verilir. Skopi altında rahim ve yumurtalıkların görüntülenir. Opak madde ile rahim boşluğunun normalliği, tüplerin kapalı ya da açık oluşu hakkın bilgi sahibi olunur.

HİSTEROSALPİNGOGRAFİ

  • Histerosalpingografi (HSG), rahim ağzını, rahim iç yapısını, tüplerin açık olup olmadığını hakkında bilgi veren bir röntgen filmi olarak tanımlanır.
  • HSG, çoğunlukla adet biter bitmez çekilir. Hamilelik olmaması ve film daha net çıkması sebebiyle adet bitiminde çekilmesi daha uygundur.
  • Adet döneminde ve vajinal-servikal enfeksiyon sebepli akıntı mevcut ise HSG çekilmez.
  • HSG, kadın hastalıkları ve doğum uzmanı ya da radyoloji uzmanı tarafından uygulanabilir. HSG işleminde sırt üstü uzanılır ve jinekolij muayene pozisyonu sağlanır. Rahim ağzından, histerograf adı verilen bir alet ile kontrast ilaç verilmesi ile film çekilir. Birkaç dakikada bu işlem tamamlanır.
  • Uygulama sırasında kullanılan ilaç sebebiyle rahim gerilmesi nedeniyle bir miktar ağrı meydana gelebilir.
  • HSG öncesinde önlem almak için ağrı kesici ve anti biyotik verilebilir.
  • HSG ardından oldukça nadir bir şekilde enfeksiyon ya da ilaca karşı alerjik reaksiyon oluşabilir.
  • HSG ardından istirahat etmek gerekmez.
  • Ateş ya da kasık ağrısı gibi sorunlar fark edildiğinde zaman kaybetmeden doktorunuza danışınız.
  • Hasta, HSG işlemi öncesinde, iyota karşı alerjisi, astım hastalığı, kalp kapak hastalığı, cinsel temasla bulaşan hastalığı, aktif genital akıntısı mevcut işe bunu doktoruyla paylaşmalıdır..
  • HSG ardından, 2 gün banyo yapmamak gerekir.
  • HSG ardından 2 gün cinsel ilişkide bulunmamak gerekir.
  • HSG ardından 2 gün vajinal tampon kullanmamak gerekir.
  • HSG teşhis koymak için kullanılan bir yöntemdir. Bunun dışında film çekilirken tüplerdeki hafif tıkaçlar açılır bu sebeple gebelik şansı artabilir.

HSG:

  • rahim ağzıdaki daralmayı, yapışıklığı,
  • rahim içerinideki polip- myom yapılarını,
  • yapışıklığı,
  • septumu (perdeyi),
  • rahimdeki şekil bozukluklarını: çift rahim, yarım rahim, üstü çökük rahim,
  • tüplerdeki daralmayı, kapalılığı, sıvı birikmesini, ortaya koyabilen bir yöntemdir.

Rahim içindeki yapışıklıklar

  • geçirilmiş enfeksiyonlar,
  • myomektomi gibi operasyonlara,
  • küretaja bağlı meydana gelebilir. Bu yapışıklıklar adet kanamalarında azalmaya sebep olabilir. Gebe kalmayı zorlaştırırken, oluşan hamilelik sağlanırsa düşeğe yol açabilir.
  • Rahim içinde perde olması da aynı şekilde gebe kalmaya engel teşkil eder. Gebelik sağlansa dahi düşüğe yol açabilir.
  • Rahimdeki şekil bozuklukları düşüğe ya da erken doğuma yol açabilir.
  • Rahim ağzındaki darlık, yapışıklık gebe kalınmasının önündeki bariyerdir.
  • Tüplerin kapalı olması durumu da: yumurta ve spermin buluşmasına ve dolayısıyla döllenmeye engel olur. Bu sebeple de gebelik gerçekleşmez.
  • Tüplerde biriken sıvı ise; enfeksiyona ve gebeliğin rahim içine yerleşmesine engel teşkil edebilir.

Laparoskopi

Tüplerin incelenmesi açısınan en güvenilir yöntemdir.  Bu uygulama esnasında vajinal yoldan bir sıvı verilir. Bu sıvı, rahim ve tüpleri geçtikten sonra batın içinde takip edilir. Tüplerin tıkalı olduğu hallerde ise bu geçişe izin verilmez. Bu teknik ile batın içerisinde kısırlığa yol açabilecek farklı patolojilerin de tespit edilebilir.

Salin infüzyon sonografisi (SİS)

Vajinal yoldan rahim ağzına sıvı verilir. Bu esnada ultrasonografi uygulanır.  sıvı verilerek aynı SİS esnasına rahim içine dolan sıvı ile, rahim iç duvarında yer kaplayan polip, myom gibi sorunların mevcudiyetinin değerlendirilmesi esas hedeftir.

Kadın Kısırlığı Tedavisi mümkün müdür?

Tüplerde meydana gelen tıkanıklık, tüpün rahime yakın bölümünde (proksimal) ya da tüpün yumurtalığa yakın bölümünde (distal) oluşabilir. Proksimal tıkanıklıklarda; mikrocerrahi yöntemleri sayesinde %60-70 oranında başarı elde edilebilir. Bu hedefle tüp içerisinden kanülasyon uygulanır ve var olan tıkanıklık açılmaya çalışılır.

Tüp içerisinde sıvı birikimi (hidrosalpinks) mevcut ise; takipte bulgular gerilemediği saptanmış ise, bu sıvı embryo gelişimine olumsuz etkide bulunabilir. Bu sebeple laparoskopi veya açık cerrahi ile bu tüpün tamamen alınması gerekebilir.

Cerrahi ile tüp tıkanıklarının tamamen geri döndürülmesi genellikle mümkün olmaz. Bu sebeple çiftler, yardımcı üreme yöntemlerden yararlanabilirler.

Write a Comment

Popular Posts

Testimonials

13 yıllık bebek hasretimiz, nihayet sonra erdi. Denediğimiz sayısız yöntem, sayısız klinikten sonra Recai hocama sonsuz teşekkürler!

Halime Uyar
Halime Uyar

This theme @healsoulHer şey en başta düşündüğümüzden daha hızlı, daha kolay ve mucizevi şekilde gerçekleşti. Recai bey ve ekibine çok teşekkürler!

Ersin Arslan
Ersin Arslan

Birkaç yıl önce bebek sahibi olmamız, sözde imkansızdı. ROSI tekniğiyle bebek sahibi olduk. Tüm Centrum ekibine çok teşekkür ederiz. =)

Esra Türk
Esra Türk
hqdefault